چهارشنبه 27 تير 1397

به سایت موسسه آموزشی فرزانگان خوارزمی خوش آمدید.میزبانان شما در سایت جامع اینترنتی خوارزمی:دکتر محمود شیرزاد-مهندس سعید ابراهیمی

empty    

 
 

 

فعالیتهای فرهنگی ، آموزشی
تصمیم گیری

تصمیم گیری بخش مهمی از زندگی انسان را تشکیل می دهد؛ هر روزه بارها مجبور به تصمیم گیری های کوچک و بزرگ هستیم، مانند: کجا برویم؟ چه بخوریم؟ چه لباسی را بخریم؟ به چه کسی رای بدهیم؟ و ... .

تصمیمات، زندگی ما را شکل می دهند، ما از طریق انتخاب ها و تصمیم گیری هایمان قدرت می گیریم. تصمیم گیری، قضاوت و انتخاب بین دو یا چند چیز و یا چند راه حل است که هر کس در زندگی شخصی، محیط کار، و اجتماع، با هر مقام و مسئولیتی که باشد، انجام می دهد. تصمیم گیری نشانه رشد و بلوغ و مسئولیت پذیری افراد است. تصمیم گیری درست و سنجیده موجب شادی و احساس موفقیت در فرد شده و سازگاری و اعتماد به نفس او را افزایش می دهد، و این حالت نه تنها در تصمیم گیرنده، بلکه در اطرافیانش اثر مثبت گذاشته و بهداشت روانی فرد و خانواده را تامین می کند.

تصمیم گیری هنر و شاخص مهمی برای شناخت رشد عقلی، عاطفی، اجتماعی و روانی افراد می باشد؛ کسانی که به چنین رشدی نرسیده باشند، احتمال بیشتری وجود دارد که اجازه دهند دیگران برای آنها تصمیم گیری کنند.

 

تصمیم گیری چیست؟

فرآیند بررسی، پیش بینی و ارزیابی نتایج از راه حل های موجود و انتخاب قطعی یک راه حل برای رسیدن به هدف را تصمیم گیری می گویند.

 

نقش و اهمیت تصمیم گیری در زندگی:

- زمینه عاطفی، اجتماعی و روانی بیشتری را در تصمیم گیرنده فراهم می آورد.

- تصمیم گیری درست و سنجیده، کسب موفقیت و در نتیجه احساس رضایت مندی هر چه بیشتر را در فرد فراهم می آورد.

- حس مسئولیت پذیری را در فرد توسعه داده و به او کمک می کند تا پیامد های تصمیم خود را شخصاً به عهده بگیرد.

- نیاز به استقلال طلبی فرد را ارضاء می کند.

- موجب افزایش اعتماد به نفس و خود باوری در فرد می شود.

 

 انواع تصمیم گیری:

- ساده: تصمیم گیری هایی که در مورد مسایل روزمره و عادی زندگی گرفته می شود. مثل انتخاب مسیر خاص برای رفتن به سر کار.

- اضطراری: تصمیم گیری هایی هستند که در شرایط اضطراری، وقتی که به طور ناگهانی با مساله ای مواجه می شویم، اتخاذ می کنیم.

- احساسی: تصمیم هایی هستند که بر اساس واکنش های هیجانی مثل احساس ترحم، ترس، نگرانی، غم و ... گرفته می شوند. مانند کمک به دیگران در شرایط بحرانی و خاص مثل وقوع زلزله، سیل، مرگ بستگان و ... .

- آنی: تصمیم هایی هستند که در شرایط غیر مترقبه گرفته می شوند. مثل زمان پدیدار شدن یک اتومبیل در مسیر حرکت اتومبیل ما که اتخاذ بهترین تصمیم می تواند ما را از صحنه تصادف دور کند. در این نوع تصمیم گیری معمولاً اولین راه حلی که به ذهن خطور می کند، انتخاب و اجرا می شود.

 - تقدیری: زمانی که فرد از قدرت و مهارت تصمیم گیری کم بهره باشد، تصمیم را به شانس وا می گذارد. مانند فردی که پاسخ صحیح سوال چهار گزینه ای را نمی داند ولی یکی از گزینه ها را علامت می زند.

- تاخیری: گاهی فرد برای فرار از تصمیم گیری چالش برانگیز، آن را به تاخیر می اندازد؛ مانند کار امروز را به فردا انداختن.

- منطقی و اساسی: تصمیم گیری هایی هستند که نیازمند به تعمق و تفکر بیشتری می باشند. زیرا آثار آنها تا مدت های طولانی زندگی فرد را تحت الشعاع خود قرار می دهند؛ مثل انتخاب همسر، رشته تحصیلی، شغل و ... .

 

 عوامل موثر بر تصمیم گیری:

- اطلاعات: شامل دانش، آگاهی و اطلاعاتی است که درباره موضوع مورد تصمیم از منابع مختلف به دست می آوریم.

- فشار های اجتماعی: شامل فرهنگ، آداب و رسوم، عرف و قانون جامعه ای است که تصمیم گیری می کنیم.

- موقعیت اجتماعی: شامل نقش و جایگاه و منزلت اجتماعی (اداری، تحصیلی، شغلی و ...) تصمیم گیرنده می شود.

- فشار همسالان و گروه: فشار گروه هایی که به آنها تعلق خاطر داریم نیز می تواند در تصمیم گیری های ما دخالت داشته باشد.

- ویژگی های شخصی: عقاید، ارزش ها، احساسات و باور های درونی هر شخص در تصمیم گیری های او تاثیر دارد.

- سن افراد: خصوصیات مربوط به هر دوره سنی مثل نوجوانی، جوانی و ... در تصمیم گیری های افراد نقش به سزایی دارد.

- موقعیت مکانی و زمانی: قرار گرفتن در یک مکان و زمان خاص می تواند تصمیم گیری های فرد را تحت تاثیر قرار دهد.

- خواسته ها  و آرزو های والدین: تمایلات و خواسته های والدین در تصمیم گیری فرزندان و مخصوصاً نوجوانان، تاثیر زیادی دارد. مثلاً فرزندی که مجبور می شود به خاطر رضایت والدینش رشته و شغل خاصی را بر خلاف میل و علاقه خود انتخاب نماید.

- رسانه جمعی: تبلیغات و پیام هایی که از طریق رسانه های جمعی منتشر می شود، می تواند تصمیم گیری های افراد را تحت تاثیر قرار دهد.

 

 مراحل تصمیم گیری:

- مشخص کردن موضوع یا چالش: در این مرحله موضوع یا مشکل را تعریف و مشخص می کنیم؛ در مواقعی که فرصت لازم وجود دارد، با یادداشت کردن موضوع اصلی و تقسیم کردن آن به اجزاء تشکیل دهنده اش، به بررسی دقیق تر هر جزء می پردازیم.

- جمع آوری اطلاعات: در این مرحله تمامی راه حل های موجود را از طریق بارش فکری جمع آوری می کنیم؛ تمامی راه حل ها چه خوب باشند، چه بد، که به ذهنمان می رسد را یادداشت کرده و هر یک را ارزش گذاری کرده و به آن  نمره ای تخصیص می دهیم.

- بررسی عواقب هر انتخاب: در این مرحله تلاش می کنیم تا با استفاده از نیروی فکر و تجارب ذهن و همچنین نظرات دیگران به بررسی و پیش بینی پیامد های مثبت و منفی هر یک از انتخاب های خود در مرحله قبلی بپردازیم.

- اجرای تصمیم گیری: در این مرحله بهترین راه حل بررسی شده از میان انتخاب های قبلی را به مرحله اجرا می گذاریم و تصمیم خود را عملی می کنیم.

- ارزیابی مجدد: در این مرحله تصمیم گرفته شده را پس از اجرا، ارزیابی می کنیم، اگر به نتایج مفید و مثبت دست یافتیم، نشانه ی آن است که تصمیم گیری ما درست و موفقیت آمیز بوده است. ولی اگر به نتایج مورد نظر دست نیافتیم، راه حل های قبلی را مجدداً بررسی می کنیم تا تصمیم گیری مناسب تری اتخاذ کنیم.

  

راه های تصمیم گیری درست و منطقی:

- در تصمیم گیری بهتر است با افراد آگاه، متخصص و با تجربه مشورت نماییم.

- در تصمیم گیری های گروهی یا خانوادگی بهتر است نظر تمامی افراد گروه را نیز جویا شویم.

- برای اینکه تصمیم گیرنده خوبی باشیم، بهتر است «خود آگاهی» خود را افزایش دهیم.

- در مورد مسائل شخصی با حفظ و تقویت اعتماد به نفس، اجازه ندهیم دیگران برای ما تصمیم بگیرند.

- مسئولیتِ پیامد های تصمیم خود را، شخصاً به عهده بگیریم.

- با مدیریت و کنترل هیجانات خود، تصمیمات منطقی تری بگیریم.

- در تصمیم گیری ها به تمام جوانب موضوع فکر کنیم.

- سعی کنیم قبل از اجرای تصمیم خود پیامد های مثبت و منفی آن را بررسی کنیم و به آنها امتیاز بدهیم.

- نگاه مثبت توام با تفکر و شناخت باعث می شود که تصمیم های درست تر و منطقی تری بگیریم.

- فرصت تصمیم گیری را از دیگران به ویژه فرزندانمان دریغ نکنیم و به آنها اجازه دهیم در مسائل مربوط به خودشان، تمرین تصمیم گیری داشته باشند.

- شهامت تصمیم گیری را در خود و دیگران تقویت کنیم.

- به عوامل موثر در تصمیم گیری مانند اطلاعات درست، تاثیر فشار گروه ها و دوستان، هنجار های جامعه، رسانه های جمعی و ... توجه نماییم.

- به منظور جلب توجه فرزندان به پیامد های هر تصمیم گیری، در مورد برخی از مخاطره آمیز ترین تصمیم های دوره نوجوانی با آنها گفتگو کنیم.

- هدف گذاری در زندگی مقدمه تصمیم گیری است. به عبارت دیگر افرادی که اهداف کوتاه مدت و بلند مدت خود را در کلیه شئونات زندگی مشخص کرده باشند، راحت تر و مناسب تر تصمیم می گیرند.

- مطالعه زندگینامه ی انسان های موفق در عرصه های مختلف می تواند زمینه تصمیم گیری های مناسب تر را در فرد مهیا سازد.

کیفیت سایت جدید خوارزمی را چگونه ارزیابی می کنید؟
نیاز به محتوای بیشتر
متوسط
خوب

 

 

  بازديد کل : 2312133 نفر   - 396386 ip   بازديد امروز : 60 نفر   - 34 ip   بازديد ديروز : 625 نفر   - 273 ip   آنلاين : 7 نفر